ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΙΑ - ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ

ΟΓΚΟΓΕΝΕΤΙΚΗ

Η ενεργοποίηση του γονιδίου ALK (anaplastic lymphoma kinase) μέσω χρωμοσωμικών αναδιατάξεων παρατηρείται σε διάφορες κακοήθειες συμπεριλαμβανομένου του μη μικροκυτταρικού καρκίνου του πνεύμονα. Στο αδενοκαρκίνωμα του πνεύμονα το πιο κοινό χιμαιρικό μετάγραφο (2-15% των ασθενών) δημιουργείται με την σύντηξη με το γονίδιο EML4 (echinoderm microtubule-associated protein-like 4) και ονομάζεται EML4-ALK. Η ανίχνευση του χιμαιρικού μεταγράφου είναι σημαντική για την θεραπεία.

Είδος δείγματος: Ιστός εγκλεισμένος σε παραφίνη, κυτταρολογικό υλικό

Χρόνος απάντησης: 10 εργάσιμες ημέρες

Βιβλιογραφία:

Hiroyuki Mano. (2008) Non-solid oncogenes in solid tumors: EML4-ALK fusion genes in lung cancer. Cancer Science, 99(12)12: 2349-2355

Μεταξύ των διαφόρων τύπων καρκίνου μαστού, όγκοι θετικοί ως προς τον υποδοχέα HER2 έχουν χειρότερη πρόγνωση σε σύγκριση με τους αρνητικούς ως προς τον υποδοχέα όγκους και είναι λιγότερο ευαίσθητοι στην ορμονική θεραπεία. Με τη τεχνική του φθορίζοντος in situ υβριδισμού (FISH) ανιχνεύεται η πιθανή ενίσχυση των αντιγράφων του γονιδίου HER2 στα καρκινικά κύτταρα ασθενών.

 Είδος δείγματος: Ιστός εγκλεισμένος σε παραφίνη

Χρόνος απάντησης: 10 εργάσιμες ημέρες

Βιβλιογραφία:

Hicks DG, Tubbs RR. (2005) Assessment of the HER2 status in breast cancer by fluorescence in situ hybridization: a technical review with interpretive guidelines. Hum Pathol. 36(3):250-61

Η ύπαρξη μετάλλαξης στα γονίδια BRCA1 και BRCA2 αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού, των ωοθηκών, του προστάτη, του παγκρέατος καθώς και μελανώματος. Μεταλλάξεις στα συγκεκριμένα γονίδια ανιχνεύονται σε ποσοστό 5-10% όλων των περιπτώσεων καρκίνου του μαστού. Σε περίπτωση ανίχνευσης συγκεκριμένης μετάλλαξης, η πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου κατά τη διάρκεια της ζωής διαμορφώνεται ως εξής:

  • 40%-80% για καρκίνο του μαστού
  • 11%-40% για καρκίνο των ωοθηκών
  • 1%-10% για καρκίνο του μαστού στους άνδρες
  • Μέχρι 39% για καρκίνο του προστάτη
  • 1%-7% για παγκρεατικό καρκίνο

Οι μεταλλάξεις στα συγκεκριμένα γονίδια κληρονομούνται με αυτοσωμικό επικρατή τρόπο αλλά η εκφραστικότητα και η διεισδυτικότητα της νόσου ποικίλλει.

Μέθοδος: Για την ανίχνευση της συγκεκριμένης μετάλλαξης εκχυλίζεται DNA από το δείγμα και πραγματοποιείται πλήρης αλληλούχιση των γονιδίων BRCA1 και BRCA2. Επιπλέον πραγματοποιείται έλεγχος ελλείψεων/διπλασιασμών με την τεχνική MLPA.

Είδος δείγματος: Περιφερικό αίμα σε EDTA

Χρόνος παράδοσης: 50-60 εργάσιμες ημέρες για αλληλούχιση, 5-7 εργάσιμες ημέρες για την τεχνική MLPA.

Βιβλιογραφία:

1. Colombo et al. Comparative in vitro and in silico analyses of variants in splicing regions f BRCA1 and BRCA2 genes and characterization of novel pathogenic mutations; 2013; Plos One; 8(2):e57173.

Σε περιπτώσεις μυελοδυσπλαστιών που δε φέρουν μετάλλαξη V617F παρατηρούνται συχνά μεταλλάξεις στο εξώνιο 12 του γονιδίου JAK2. Οι μεταλλάξεις του εξωνίου 12 αποτελούν βασικό διαγνωστικό κριτήριο των μυελοδυσπλασιών. Περισσότερες από 10 διαφορετικές αλληλουχίες έχουν βρεθεί στο εξώνιο 12 του γονιδίου, οι περισσότερες από τις οποίες εντοπίζονται ανάμεσα στα κωδικόνια 536 και 5441.

Μέθοδος: ΑΝΑΜΈΝΕΤΑΙ

Είδος δείγματος: Περιφερικό αίμα, μυελός των οστών

Χρόνος παράδοσης: 3-5 εργάσιμες ημέρες

Βιβλιογραφία:

1. Laughlin et al. Detection of Exon 12 Mutations in the JAK2 Gene Enhanced Analytical Sensitivity Using Clamped PCR and Nucleotide Sequencing; 2011; Journal of Molecular Genetics; 12(3): 278–282.

Μεταλλάξεις στο γονίδιο που κωδικοποιεί τον Υποδοχέα του Επιδερμικού Αυξητικού Παράγοντα (EGFR) εντοπίζονται κυρίως στα εξώνια 18, 19, 20 και 21. Oι μεταλλάξεις στο γονίδιο του EGFR παρατηρούνται στον καρκίνο του παχέος εντέρου και στον μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα και σχετίζονται με την ανταπόκριση των ασθενών στη θεραπεία1,2.

Μέθοδος: ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ

Είδος δείγματος: Ιστός εγκλεισμένος σε παραφίνη, κυτταρολογικό υλικό

Χρόνος παράδοσης: ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ

Βιβλιογραφία:

  1. Sharma et al. Epidermal growth factor receptor mutations in lung cancer; 2007; Nature Reviews Cancer; 7:169-181.
  2. Fakih. KRAS mutation screening in colorectal cancer: from paper to practice; 2010; 9(1):22-30.

Το εξώνιο 2 του ογκογονιδίου K-RAS ανιχνεύεται μεταλλαγμένο και επομένως συνεχώς ενεργό περίπου στο 40% των περιπτώσεων με καρκίνο του παχέος εντέρου, ενώ σε μικρότερα ποσοστά παρατηρούνται μεταλλάξεις στα εξώνια 3 και 4 του γονιδίου. Άτομα με καρκίνο του παχέος εντέρου που φέρουν μεταλλάξεις του γονιδίου KRAS δεν ανταποκρίνονται αποτελεσματικά στη θεραπεία με αναστολείς του EGFR1,2,3.

Μέθοδος: ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ

Είδος δείγματος: Ιστός εγκλεισμένος σε παραφίνη, κυτταρολογικό υλικό

Χρόνος παράδοσης: ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ

Βιβλιογραφία:

  1.  Massarelli et al. KRAS mutation is an important predictor of resistance to therapy with epidermal growth factor receptor tyrosine kinase inhibitors in non-small cell lung cancer; 2007; Clinical Cancer Research; 13(10):2890-2896.
  2. Pao et al. KRAS mutations and primary resistance of lung adenocarcinomas to gefitinib or erlotinib; 2005; Plos Medicine; 2(1):57-61.
  3. Eberhard et al. Mutations in the EGFR and in K-RAS are predictive and prognostic indicators in patients with NSCLC treated with chemotherapy alone and in combination with erlotinib; Journal of Clinical Oncology; 23:5900-5909.

Η μεταλλάξη V600E στο εξώνιο 15 του γονιδίου BRAF παρατηρείται στο 70% των περιπτώσεων με κακόηθες μελάνωμα, στο 5-22% του καρκίνου του παχέος εντέρου, στον καρκίνο του πνεύμονα και στον καρκίνο του θυρεοειδούς. Η παρουσία της συγκεκριμένης μετάλλαξης, η οποία αποτελεί το 86% περίπου των μεταλλάξεων του γονιδίου BRAF, αποτελεί δείκτη κακής πρόγνωσης1,2.

Μέθοδος: ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ

Είδος δείγματος: Ιστός εγκλεισμένος σε παραφίνη, κυτταρολογικό υλικό

Χρόνος παράδοσης: ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ

Βιβλιογραφία:

  1. Garnett et al. Guilty as charged: B-RAF is a human oncogene; 2004; Cancer Cell; 6:313-319.
  1. Roth et al. Prognostic role of KRAS and BRAF in stage II and III resected colon cancer: results of the translational study on the PETACC-3, EORTC 40993, SAKK 60-00 trial; 2010; Journal of Clinical Oncology; 28(3):466-474.